Một người họ Lưu trong huyện, là hạng hổ mà đội mũ. Sau rời Truy đến ở Nghi, thói cũ chưa bỏ, người làng đều sợ ghét. Anh có mấy mẫu ruộng, liền bờ với ruộng của Miêu nào đó. Miêu siêng năng, bờ ruộng trồng nhiều đào. Đào mới kết quả, con Miêu leo hái; Lưu giận đuổi, chỉ là của mình. Đứa trẻ khóc về mách cha. Cha đang kinh ngạc, Lưu đã chửi ngoài cửa, lại nói sẽ kiện. Miêu cười dỗ. Lưu giận không nguôi, hậm hực đi.
Lúc ấy Lý Thúy Thạch cùng huyện làm chủ tiệm cầm đồ ở Nghi. Lưu cầm đơn vào thành, tình cờ gặp. Vì đồng hương nên quen, hỏi: "Làm gì thế?" Lưu kể. Lý cười: "Tiếng tăm anh ai cũng biết; tôi vốn quen Miêu, rất hiền lành, sao dám chiếm lừa. Có khi anh nói ngược chăng!" Bèn xé tờ đơn, kéo vào tiệm, định hòa giải. Lưu vẫn hận không thôi, lén lấy bút trong tiệm, viết lại đơn, giấu trong người, hẹn nhất định kiện.
Chẳng bao lâu, Miêu đến, kể kỹ đầu đuôi, nhân đó xin Lý giải hộ. Nói: "Tôi là nông dân, nửa đời không thấy quan. Chỉ cần thôi kiện, mấy cây đào, dám giữ làm của mình sao." Lý gọi Lưu ra, báo ý nhường nhịn. Lưu lại chỉ trời vạch đất, mắng không ngớt; Miêu chỉ hòa nhã lời hạ mình, không dám cãi chút nào.
Xong việc, qua bốn năm hôm, thấy người trong thôn ấy nói Lưu đã chết, Lý kinh ngạc than. Hôm khác đi nơi khác, thấy người chống gậy đến, hệt Lưu. Đến nơi, ân cần hỏi thăm, lại mời ghé nhà. Lý do dự hỏi: "Hôm trước bỗng nghe tin dữ, sao sai thế?" Lưu không đáp, chỉ kéo vào thôn, đến nhà, bày nước rượu. Rồi nói: "Tin hôm trước không sai. Trước ra cửa, thấy hai người đến bắt tôi ra mắt quan. Hỏi việc gì, chỉ nói không biết. Tự nghĩ ra vào nha môn mấy chục năm, không sợ quan, cũng không hoảng. Theo đi, đến công đường, thấy người ngồi nam hướng có vẻ giận, nói: 'Ngươi là Lưu nào đó? Tội ác đầy dẫy, không tự hối cải; lại lấy của người khác làm của mình. Hạng hung bạo như thế đáng bỏ vạc dầu!' Một người tra sổ nói: 'Người này có một điều thiện, đáng không chết.' Quan xem sổ, sắc mặt dịu dần. Nói: 'Tạm tiễn hắn đi.' Hàng chục người đồng thanh quát đuổi. Tôi nói: 'Vì việc gì bắt tôi đến? Lại vì việc gì tha tôi đi? Xin chỉ rõ.' Lại cầm sổ xuống, chỉ một mục cho xem. Trên ghi: năm Sùng Trinh mười ba, dùng ba trăm tiền cứu một cặp vợ chồng được đoàn viên. Lại nói: 'Không có điều này thì hôm nay mệnh nên dứt, phải đọa vào đường súc sinh.' Tôi kinh hãi cực độ, bèn theo hai người ra. Hai người đòi hối lộ. Tôi giận nói: 'Không biết Lưu nào đó ra vào cửa công hai mươi năm, chuyên bắt người bóp tiền, sao dám xin thịt với hổ!' Hai người liền thôi không nói. Tiễn đến thôn, chắp tay nói: 'Việc này không được hớp nước nào.' Hai người đi rồi, tôi vào cửa thì sống lại, bấy giờ đã tắt hơi cách một ngày."
Lý nghe lấy làm lạ, hỏi đầu đuôi việc thiện ấy. Trước đó, năm Sùng Trinh mười ba, mất mùa lớn, người ăn thịt người. Lưu lúc ấy ở Truy, làm đội trưởng bắt người cho chủ. Tình cờ thấy một người đàn ông và đàn bà khóc rất thảm, hỏi, đáp: "Vợ chồng ở với nhau mới hơn năm, nay năm đói, không thể cùng sống, nên đau buồn." Một lát lại thấy ở tiệm dầu, như đang tranh cãi. Đến gần hỏi. Chủ tiệm họ Mã nói: "Vợ chồng nó đói sắp chết, ngày ngày xin tôi tương mè để sống. Nay lại muốn bán vợ cho tôi. Nhà tôi đã mua mười mấy người rồi. Việc này cần gì gấp? Rẻ thì mua, không thì thôi. Thật buồn cười, sinh ra để đeo bám người ta!" Người đàn ông nói: "Nay thóc quý như ngọc, tự tính không được ba trăm không đủ tiền đi trốn. Vốn muốn cả hai sống; nếu bán vợ mà vẫn không khỏi chết, sao dám? Không dám nói giá, chỉ xin làm việc âm đức thôi." Lưu thương, hỏi Mã trả bao nhiêu. Mã nói: "Hôm nay miệng ăn đàn bà chỉ đáng chừng một trăm." Lưu xin đừng bớt số, lại nguyện giúp nửa giá. Mã nhất quyết không chịu. Lưu hồi trẻ nóng tính, bèn nói với người đàn ông: "Hắn hèn nhỏ không đáng nói, ta xin tặng đủ số. Nếu trốn được nạn đói, lại giữ trọn vợ chồng, chẳng tốt hơn sao?" Rồi mở túi đưa cho. Vợ chồng khóc lạy đi.
Lưu kể việc này, Lý khen ngợi rất nhiều. Từ đó Lưu đổi hẳn nết cũ, nay bảy mươi vẫn khỏe. Năm ngoái, Lý đến Chu Thôn, gặp Lưu cãi nhau với người, mọi người vây khuyên không được. Lý cười gọi: "Ông lại định kiện cây đào à?" Lưu ngơ ngác đổi sắc, ấp úng chắp tay lui.
Dị Sử thị nói: Anh em Lý Thúy Thạch đều gọi là nhà giàu không chức tước. Nhưng Thúy Thạch lại thuần hậu cẩn thận, thích làm điều thiện, chưa từng lấy giàu mà kiêu, là bậc quân tử khiêm tốn chân thành. Xem cách ông giải tranh khuyên thiện, bình sinh có thể biết. Cổ nhân nói: "Làm giàu không hai lòng." Tôi không biết Thúy Thạch là nhân trước phú sau, hay phú trước nhân sau?
